Ережелер елді мекендердегі аула, жол, ортақ пайдаланылатын аумақ және инженерлік инфрақұрылымның қауіпсіз әрі ұқыпты ұсталуына бағытталған. Әсіресе ашық люктер, газонға қойылған көліктер және аулаішілік өткелдерге өз бетінше қойылатын бөгеттер бөлек көрсетілген.

Ашық люктерге қандай талап қойылады

Құжатқа сәйкес, сынған қақпақтар мен торлар, сондай-ақ ашық құдықтар бір сағат ішінде ескерту белгілерімен қоршалуы керек. Бұл міндет инженерлік желілердің меншік иелеріне және құрылыс-монтаж жұмыстарын жүргізетін ұйымдарға жүктеледі.

Мұндай зақым бес сағаттан кешіктірілмей жойылуы тиіс. Сонымен қатар құдық қақпағының сыртқы жиегінен бір метр радиуста ашық люк, шұңқыр, жол жабындысының отыруы немесе опырылуы болмауы керек.

Ауладағы тұраққа не өзгереді

Жаңа талаптар аула мен ортақ пайдаланылатын жерлердегі көлік қою тәртібіне де қатысты. Аулаларды және қоғамдық кеңістіктерді жоспарлау кезінде көліктің газонға шығуына жол бермейтін физикалық кедергілер қарастырылуы қажет.

Бірақ бұл тұрғындар немесе ұйымдар қалаған жеріне өз бетінше бөгет қоя алады деген сөз емес. Ережеде аулаішілік және кварталішілік өткелдерге темірбетон блок, бағана, қоршау және басқа құрылымдарды самовольді түрде орнатуға болмайтыны жазылған.

Көлікті қайда қоюға болмайды

Үй маңындағы аумақтарда автокөлікті тек арнайы белгіленген орындарға қоюға рұқсат етіледі. Құжат бойынша мына жерлерде көлік тоқтатуға және қоюға болмайды:

• тұраққа арналмаған орындарда;
• тротуарларда;
• балалар ойын алаңдарында;
• абаттандыру нысандарында;
• жасыл желек бар аумақтарда;
• қоқыс контейнерлері орналасқан алаңдарда және оған жапсарлас аумақтарда.

Сондай-ақ аулада бөлшектелген немесе жүруге жарамсыз көлік құралдарын сақтау да рұқсат етілмейді.

Бұл не үшін маңызды

Бұл талаптар, ең алдымен, ауладағы қауіпсіздікке қатысты. Ашық люк, дұрыс жабылмаған құдық немесе ретсіз қойылған көлік жаяу жүргіншілерге, балаларға, қарттарға және жүргізушілердің өзіне қауіп төндіруі мүмкін.

Газондарды қорғау талабы да жай ғана эстетика мәселесі емес. Көлік үнемі жасыл аймаққа шықса, ауладағы топырақ тығыздалып, шөп тапталып, жаңбырдан кейін батпақ көбейеді. Сондықтан жаңа ережелер қалалық ортаны қауіпсіз әрі қолайлы етуге бағытталған.

Типтік ережелер негізінде жергілікті атқарушы органдар өз өңірінің ерекшелігін ескере отырып, жергілікті абаттандыру тәртібін нақтылай алады. Бірақ мұндай талаптар қолданыстағы заңнамаға қайшы келмеуі керек.

Ережелер елді мекендердегі аула, жол, ортақ пайдаланылатын аумақ және инженерлік инфрақұрылымның қауіпсіз әрі ұқыпты ұсталуына бағытталған. Әсіресе ашық люктер, газонға қойылған көліктер және аулаішілік өткелдерге өз бетінше қойылатын бөгеттер бөлек көрсетілген.

Ашық люктерге қандай талап қойылады

Құжатқа сәйкес, сынған қақпақтар мен торлар, сондай-ақ ашық құдықтар бір сағат ішінде ескерту белгілерімен қоршалуы керек. Бұл міндет инженерлік желілердің меншік иелеріне және құрылыс-монтаж жұмыстарын жүргізетін ұйымдарға жүктеледі.

Мұндай зақым бес сағаттан кешіктірілмей жойылуы тиіс. Сонымен қатар құдық қақпағының сыртқы жиегінен бір метр радиуста ашық люк, шұңқыр, жол жабындысының отыруы немесе опырылуы болмауы керек.

Ауладағы тұраққа не өзгереді

Жаңа талаптар аула мен ортақ пайдаланылатын жерлердегі көлік қою тәртібіне де қатысты. Аулаларды және қоғамдық кеңістіктерді жоспарлау кезінде көліктің газонға шығуына жол бермейтін физикалық кедергілер қарастырылуы қажет.

Бірақ бұл тұрғындар немесе ұйымдар қалаған жеріне өз бетінше бөгет қоя алады деген сөз емес. Ережеде аулаішілік және кварталішілік өткелдерге темірбетон блок, бағана, қоршау және басқа құрылымдарды самовольді түрде орнатуға болмайтыны жазылған.

Көлікті қайда қоюға болмайды

Үй маңындағы аумақтарда автокөлікті тек арнайы белгіленген орындарға қоюға рұқсат етіледі. Құжат бойынша мына жерлерде көлік тоқтатуға және қоюға болмайды:

• тұраққа арналмаған орындарда;
• тротуарларда;
• балалар ойын алаңдарында;
• абаттандыру нысандарында;
• жасыл желек бар аумақтарда;
• қоқыс контейнерлері орналасқан алаңдарда және оған жапсарлас аумақтарда.

Сондай-ақ аулада бөлшектелген немесе жүруге жарамсыз көлік құралдарын сақтау да рұқсат етілмейді.

Бұл не үшін маңызды

Бұл талаптар, ең алдымен, ауладағы қауіпсіздікке қатысты. Ашық люк, дұрыс жабылмаған құдық немесе ретсіз қойылған көлік жаяу жүргіншілерге, балаларға, қарттарға және жүргізушілердің өзіне қауіп төндіруі мүмкін.

Газондарды қорғау талабы да жай ғана эстетика мәселесі емес. Көлік үнемі жасыл аймаққа шықса, ауладағы топырақ тығыздалып, шөп тапталып, жаңбырдан кейін батпақ көбейеді. Сондықтан жаңа ережелер қалалық ортаны қауіпсіз әрі қолайлы етуге бағытталған.

Типтік ережелер негізінде жергілікті атқарушы органдар өз өңірінің ерекшелігін ескере отырып, жергілікті абаттандыру тәртібін нақтылай алады. Бірақ мұндай талаптар қолданыстағы заңнамаға қайшы келмеуі керек.

Құжат Ашық НҚА порталында жарияланғанымен, пайдаланушылар оның толық мәтініне қол жеткізе алмағанын айтып, наразылық білдірді. Комментарийлерде азаматтар қоғамдық талқылауға нормативтік құқықтық актінің толық жобасы шығарылуы тиіс екенін еске салған.

«Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, қоғамдық талқылауға НҚА жобасының өзі ұсынылуы тиіс, ал қысқаша ақпараттық сипаттама емес» деген пікірлер жарияланды.

Бұл сауалға мемлекеттік орган өкілдері порталдағы техникалық өзгерістерге байланысты барлық материалдарды тіркеу мүмкін болмағанын түсіндірді.

«Мемлекеттік органда порталдағы соңғы пысықтауларға байланысты барлық материалдарды қоса тіркеуге техникалық мүмкіндік жоқ. Порталда жоба мазмұнының негізгі бөлігі танысуға ыңғайлы форматта орналастырылған. Құжаттардың толық пакетін алу үшін Алматы қаласының Жол қозғалысын ұйымдастыру және жолаушылар тасымалы басқармасына E-otinish арқылы жүгінуге болады», – делінген жауапта.

Тұрғындарға қандай жеңілдік ұсынылды?

Жобадағы ең маңызды жаңалықтардың бірі – тұрғындарға арнайы резиденттік құқық беру бастамасы. Соған сәйкес, азаматтар тіркелген мекенжайынан 500 метр радиуста орналасқан ақылы тұрақ орындарын тегін пайдалана алуы мүмкін.

Мұндай тәжірибе әлемнің көптеген ірі қалаларында қолданылады. Оның мақсаты – тұрғындардың өз үйінің маңында көлік қоятын орын табуын жеңілдету және сырттан келетін көліктер ағынын реттеу.

Неліктен бұл мәселе дау тудырды?

Қоғамдық талқылауға шығарылған құжаттың толық нұсқасының болмауы тұрғындардың сынына себеп болды. Сарапшылардың пікірінше, мұндай бастамаларды жан-жақты бағалау үшін азаматтар жобаның толық мәтінімен, қаржылық негіздемесімен және іске асыру тетіктерімен танысуы қажет.

Қазіргі таңда алматылықтар ұсыныстар мен ескертулерін Ашық НҚА порталында қалдыра алады. Ал толық құжаттарды сұрату үшін E-otinish сервисі арқылы ресми өтініш жолдау мүмкіндігі сақталып отыр.

Бұл не үшін маңызды?

Егер бастама қабылданса, Алматыдағы ақылы тұрақ жүйесі тұрғындар үшін анағұрлым ыңғайлы болуы мүмкін. Алайда жаңа тәртіптің нақты қалай жұмыс істейтіні, резидент мәртебесі қалай берілетіні және қандай шектеулер болатыны әзірге белгісіз.

Сондықтан қоғамдық талқылау барысында жобаға қатысты барлық құжаттардың ашық жариялануы мәселесі де күн тәртібіндегі маңызды сұрақтардың біріне айналып отыр.

Құжат Ашық НҚА порталында жарияланғанымен, пайдаланушылар оның толық мәтініне қол жеткізе алмағанын айтып, наразылық білдірді. Комментарийлерде азаматтар қоғамдық талқылауға нормативтік құқықтық актінің толық жобасы шығарылуы тиіс екенін еске салған.

«Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, қоғамдық талқылауға НҚА жобасының өзі ұсынылуы тиіс, ал қысқаша ақпараттық сипаттама емес» деген пікірлер жарияланды.

Бұл сауалға мемлекеттік орган өкілдері порталдағы техникалық өзгерістерге байланысты барлық материалдарды тіркеу мүмкін болмағанын түсіндірді.

«Мемлекеттік органда порталдағы соңғы пысықтауларға байланысты барлық материалдарды қоса тіркеуге техникалық мүмкіндік жоқ. Порталда жоба мазмұнының негізгі бөлігі танысуға ыңғайлы форматта орналастырылған. Құжаттардың толық пакетін алу үшін Алматы қаласының Жол қозғалысын ұйымдастыру және жолаушылар тасымалы басқармасына E-otinish арқылы жүгінуге болады», – делінген жауапта.

Тұрғындарға қандай жеңілдік ұсынылды?

Жобадағы ең маңызды жаңалықтардың бірі – тұрғындарға арнайы резиденттік құқық беру бастамасы. Соған сәйкес, азаматтар тіркелген мекенжайынан 500 метр радиуста орналасқан ақылы тұрақ орындарын тегін пайдалана алуы мүмкін.

Мұндай тәжірибе әлемнің көптеген ірі қалаларында қолданылады. Оның мақсаты – тұрғындардың өз үйінің маңында көлік қоятын орын табуын жеңілдету және сырттан келетін көліктер ағынын реттеу.

Неліктен бұл мәселе дау тудырды?

Қоғамдық талқылауға шығарылған құжаттың толық нұсқасының болмауы тұрғындардың сынына себеп болды. Сарапшылардың пікірінше, мұндай бастамаларды жан-жақты бағалау үшін азаматтар жобаның толық мәтінімен, қаржылық негіздемесімен және іске асыру тетіктерімен танысуы қажет.

Қазіргі таңда алматылықтар ұсыныстар мен ескертулерін Ашық НҚА порталында қалдыра алады. Ал толық құжаттарды сұрату үшін E-otinish сервисі арқылы ресми өтініш жолдау мүмкіндігі сақталып отыр.

Бұл не үшін маңызды?

Егер бастама қабылданса, Алматыдағы ақылы тұрақ жүйесі тұрғындар үшін анағұрлым ыңғайлы болуы мүмкін. Алайда жаңа тәртіптің нақты қалай жұмыс істейтіні, резидент мәртебесі қалай берілетіні және қандай шектеулер болатыны әзірге белгісіз.

Сондықтан қоғамдық талқылау барысында жобаға қатысты барлық құжаттардың ашық жариялануы мәселесі де күн тәртібіндегі маңызды сұрақтардың біріне айналып отыр.