Қазақстанда газдандыру деңгейін 80 пайызға жеткізбек

Қазақстанда халықтың табиғи газға қолжетімділігін 80 пайызға дейін жеткізу жоспарланып отыр. Осы мақсатта Энергетика министрлігі газдандыруды жеделдететін кешенді жол картасын әзірлей бастады, деп Kazinform Минэнергоға сілтеме жасап хабарлады.

Қазір елде газдандыру Генеральная схема бойынша 2035 жылға дейін жүргізіліп жатыр. Бірақ жаңа мақсат бұрынғы жоспардан ауқымдырақ: табиғи газға қол жеткізетін тұрғындар үлесін 80 пайызға дейін ұлғайту керек.

Бұл тапсырма Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың Парламент палаталарының бірлескен отырысында айтқан тапсырмаларынан кейін қолға алынды. Кейін Үкімет отырысында Минэнерго, QazaqGaz және облыс әкімдіктеріне газ тарату желілерін салу және кеңейту жоспарларын жаңарту міндеті қойылды, деп Премьер-министрдің ресми сайты жазды.

Қазір газ қанша адамға жетті

Минэнерго дерегінше, 2025 жылдың қорытындысы бойынша 94 елді мекендегі 354 мыңнан астам тұрғын табиғи газға қосылған. Бір жыл ішінде елде шамамен 2 мың шақырым газ тарату желісі салынды.

Нәтижесінде табиғи газға қолжетімділігі бар тұрғындар саны 13,1 млн адамға жетті. Бұл Қазақстандағы 20,5 млн тұрғынның едәуір бөлігі газбен қамтылғанын көрсетеді.

Дегенмен мәселе толық шешілді деуге әлі ерте. Газ бір өңірде күнделікті тұрмыстың қалыпты бөлігіне айналса, басқа өңірлерде ауылдар мен шағын қалалар әлі де көмірге, электр жылытуға немесе баллон газға тәуелді.

Жол картасы нені өзгертуі мүмкін

Жаңа жол картасы газдандырудың келесі кезеңін нақтылауы керек. Яғни қай өңірде қандай желі салынады, қай жобалар алдымен қаржыландырылады, мерзім қалай бақыланады деген сұрақтарға жауап берілуі тиіс.

Үкімет Минэнерго, QazaqGaz және әкімдіктерге жобаларды толық әрі үздіксіз қаржыландыруды қамтамасыз етуді, сондай-ақ құрылыс мерзімдерін қатаң бақылауды тапсырды.

Бұл әсіресе газға қолжетімділігі төмен өңірлер үшін маңызды. Себебі газ құбыры тек үйдегі пеш пен асүй мәселесі емес. Ол жылыту шығынына, экологияға, шағын бизнестің дамуына және жаңа өндірістердің ашылуына әсер етеді.

Неге бұл өңірлер үшін маңызды

Газдандыру артса, кей елді мекендерде көмірге тәуелділік азаюы мүмкін. Бұл қысқы маусымда тұрғындардың шығынын төмендетуге, ауаның сапасын жақсартуға және коммуналдық инфрақұрылымды тұрақты етуге ықпал етеді.

Бірақ газдандырудың басты қиындығы да осы жерде: құбыр тарту қымбат, ал елді мекендер бір-бірінен алыс орналасқан өңірлерде инфрақұрылым салу оңай емес. Сондықтан 80 пайыздық мақсат тек жаңа құбыр салумен емес, қаржыландыру, жобалау, газ қоры және өңірлік жоспарлардың үйлесуімен байланысты болады.

2026 жылы газ көлігі инфрақұрылымын дамыту жобалары арқылы тағы ондаған мың тұрғынға табиғи газ жеткізу жоспарланып отыр. Ал жаңа жол картасы осы жұмысты кеңейтіп, елдегі газдандыру қарқынын арттыруы керек.